AMBERCOLLECTOR.INFO

WSZYSTKO O BURSZTYNIE

KOPAL

Kopal to żywica drzew (iglastych lub liściastych), występująca w różnych odmianach w krajach strefy podzwrotnikowej.Kopal jest popularnym materiałem na biżuterię i figurki wśród wielu ludów świata. Obecnie wykorzystywany jest również w profesjonalnym jubilerstwie.

Termin kopal (ang. copal) pochodzi z języka Azteków i oznacza soki żywiczne. Czym innym jest jednak kauri copall czy manila copal, a czym innym kopal z Kolumbii czy południowo-wschodniej Azji. Inny jest też kopal z Zanzibaru. Kopal z Mizuni (Japonia) zwany jest bursztynem i obfituje w inkluzje organiczne, podobnie jak kopal z północnego Madagaskaru. Wśród kolekcjonerów od 1981 roku znany jest również kopal z Dominikany, z Cotui z rejonu Bayaguana. Wiek tego kopalu określono metodą 14C na zaledwie 300 lat, choć innym żywicom dominikańskim (również określanym mianem kopalu) z rejonu Bayaguana przypisuje się wiek 15–17 mln lat.

 

W literaturze naukowej trwa dyskusja, co nazywać kopalem. Najczęściej wysuwanym kryterium jest wiek. Jedni wiek kopalu skłonni są plasować między 10 tysiącami a 5 mln lat, a więc zaliczają do kopali także afrykańskie żywice plioceńskie. Inni kopalem nazywaliby najchętniej tylko żywice z ostatniego miliona lat, a co najwyżej z plejstocenu. Terminu kopal według D. Schlee używa się nawet dla grupy żywic młodszych niż 250-letnich.Nazwa ta jest czasem używana zamiennie z nazwą "żywica" zarówno na określenie kopalu współczesnego, jak i starszego od plejstoceńskiego. Z drugiej strony na Nowej Zelandii kopalem kauri nazywa się kopalną żywicę paleogeńską. Niektórzy uważają, że dopóki nie ma dokładnej definicji kopalu i nie jest on związany z jakimś określonym wiekiem, dlatego najlepiej nazwy "kopal" używać dla żywicy mającej nie więcej niż milion lat.

Właściwości kopalu, takie jak niższy punkt topnienia, mniejsza twardość i dobra rozpuszczalność, różne od właściwości bursztynu bałtyckiego, pomagają przy jego identyfikacji. Kilka kropli acetonu sprawia, że powierzchnia kopalu staje się lepka. Można go także potrzeć watą zanurzoną w eterze, która pozostawi matową plamę albo się do niego przylepi. W przeciwieństwie do tego bursztyn potraktowany eterem dopiero po dwóch tygodniach wykaże niewielkie zmiany na powierzchni. Kopal jest bezbarwny, a tylko warstwa powierzchniowa bywa przyciemniona. W obróbce stosuje się metodę postarzania kopali do jasnożółtych i jasnobrunatnych. Na rynku niemieckim występuje bogaty asortyment wyrobów z kopalu półkuli południowej, który świetnie imituje bursztyn, szczególnie gdy jest w odpowiedni sposób dodatkowo lakierowany.

 

 

Najbardziej rozpowszechnione kopale są nazwane według ich lokalizacji lub drzewa macierzystego:

 

Kopal kolumbijski pochodzi z różnych gatunków drzew liściastych z rodzaju Hymenaea, z tropikalnej rodziny Leguminosae, podobnej do akacji. Kopal kolumbijski występuje na głębokości 1 mw Andach, w rejonach Santander i Boyaca (północna część Cordillera Occidental).

Kopal z Manili (stolica Filipin) pochodzi zarówno z Filipin, jak i z Indonezji. Jest to żywica z gatunku drzewa Agathis alba. Rodzaj Agathis należy do rodziny Araucariaceae, typowej tylko dla flory półkuli południowej.

 

Kopal Kauri jest żywicą gatunków drzew Agathis australis. Rodzaj Agathis to najbardziej rozpowszechnione drzewo iglaste w strefie tropikalnej (Malezja) i subtropikalnej (Nowa Zelandia). Jego największe znaleziska odnotowano na zachodnim wybrzeżu Nowej Zelandii. Jest to obszar, na którym Araucariaceae rosną od tysięcy lat. Żywica może długo sączyć się z zranionego pnia drzewa kauri, gromadząc masę ok. 250 kg. Niektórzy nazywają kopal kauri z Nowej Zelandii tylko paleogeńskim lub neogeńskim żywicom kopalnym, podczas gdy guma kauri odnosi się do żywicy plejstoceńskiej. Gumę Kauri eksportowano do Anglii i USA do produkcji lakierów od ok. 1840. Jeszcze w 1980 roku wyeksportowano 50 ton gumy kauri jako składnik wysokiej jakości lakieru do instrumentów muzycznych.

 

Kopal afrykański najczęściej pochodzi z gatunku Hymenaea verrucosa, ale jako jego pochodzenie wymieniane są również rodzaje Copaifera i Daniellia. Drzewa z rodzaju Hymenaea rosną na wschodnim wybrzeżu Afryki, w Angoli i na Madagaskarze. Na Madagaskarze dość powszechna jest bardzo młoda żywica z dużą ilością organicznych inkluzji.

 

© 2020 by Ambercollector.info Created with WebWave CMS